به کجا چنین شتابان

امام باقر عليه السلام:

سُئِلَ رَسُولُ الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَ آلِه عَن خِیارِ العِباد؛

إِذَا أَحسَنُوا إِستَبشَرُوا وَ إِذَا أَسَاءُوا إِستَغفَرُوا وَ إِذَا أُعطُوا شَکَرُوا وَ إِذَا ابتلوا صَبرُوا وَ إِذَا غَضِبُوا غَفَرُوا.

وسائل الشیعة، ج 16، ص 67

از پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله سؤال شد؛ بهترین بندگان چه کسانی هستند؟ حضرت در پاسخ فرمود:
1. وقتی کار نیک می کنند خوشحالند.
2. وقتی کار بدی کرد استغفار از خدا کنند.
3. وقتی خدای متعال به او چیزی می دهد، شاکر باشند.
4. وقتی از کسی خشمگین شدند، از او بگذرند.

مقام معظم رهبری: وقتی کار نیک می کنند خوشحالند که کار خوب کرده اند. این خوشحالی ارتباطی ندارد به اینکه انسان غرور پیدا کند و عُجب به کار خیر پیدا کند. این دو چیز است. اینها را از هم تفکیک کنیم. یک وقت انسان دو رکعت نماز که می خواند خیال می کند در یک مرتبه ی عالی [قرار دارد]. عُجب یعنی خودشیفتگی، خودفریفتگی، خودشگفتی به انسان دست می دهد؛ این مذموم است. در مورد اسائه -کار بد انجام دادن- به این اکتفا نشده است که بگوییم وقتی [کسی] کار بد انجام داد ناراحت باشد، نه، ناراحتی کافی نیست؛ عملی هم دنبالش لازم است و آن عمل عبارت است از استغفار؛ از خدای متعال عذرخواهی کند، وقتی کار بدی کرد -استغفار یعنی عذرخواهی کردن- از خدا عذرخواهی کند، معذرت خواهی کند. وقتی خدای متعال به او چیزی می دهد، او سپاسگزار باشد؛ یعنی وقتی نعمت های الهی را متذکر می شود، نعمت های الهی را می بیند یا نعمت جدیدی به او داده می شود، او شکرگزار باشد، غافل نباشد از اینکه خدای متعال این نعمت را به او داده است. وقتی هم که یک ابتلایی در زندگی اینها پیش آمد، مشکلی برایشان پیش آمد، در آن هم صبر کنند. وقتی از کسی خشمگین شدند، از او بگذرند، او را بیامرزند؛ البته طبیعی است که این غضب لله نیست، این غضب لِشخص است...